Spamfiltering en privacy raken elkaar omdat filters inhoud, headers, metadata, bijlagen, links, reputatiescores en afzendergedrag kunnen analyseren. Het doel is beveiliging en bescherming tegen malware, phishing, spam en misbruik. Toch moet worden beoordeeld welke gegevens worden verwerkt, wie toegang heeft tot quarantaine, hoe lang berichten worden bewaard en of inhoud door medewerkers kan worden ingezien. Bij zakelijke communicatie moeten beleid en informatie duidelijk zijn. Geautomatiseerde filtering is meestal verdedigbaar bij beveiligingsdoel, maar misbruik van filtering voor monitoring, profiling of commerciële analyse is gevaarlijk. Spamfiltering moet technisch noodzakelijk en organisatorisch begrensd zijn.
Rechtsklik beoordeling
Een filter mag beveiligen, niet stiekem meelezen.
Controlepunten
1. Welke filtertechniek wordt gebruikt? 2. Wordt inhoud geanalyseerd? 3. Worden metadata en reputatiescores verwerkt? 4. Wie heeft toegang tot quarantaine? 5. Welke bewaartermijn geldt? 6. Is malware en phishingdoel duidelijk? 7. Is gebruikersinformatie aanwezig? 8. Wordt filtering niet voor andere doelen gebruikt?
Conclusie
Spamfiltering vereist beveiligingsdoel, minimale inzage, beperkte retentie en transparantie.
Juridische kernbronnen
Europese basis: ePrivacy richtlijn 2002/58/EG zoals gewijzigd door richtlijn 2009/136/EG, AVG waar persoonsgegevens, toestemming, transparantie, beveiliging, rechten van betrokkenen, logging, metadata en accountability relevant zijn, NIS2 waar beveiliging van netwerken en diensten relevant is, DORA waar communicatie, incidenten en ICT leveranciers in financiële context relevant kunnen zijn, eIDAS waar elektronische aangetekende bezorging, identificatie en bewijs relevant kunnen zijn. Relevante EU thema’s zijn vertrouwelijkheid van elektronische communicatie, verkeersgegevens, locatiegegevens, metadata, beveiliging, spamfiltering, communicatieproviders, chatdiensten, VoIP, klantportalen, logging, bewaartermijnen en bewijs.
Nationale laag: Nederland: Telecommunicatiewet, AVG, Uitvoeringswet AVG, ACM context, AP context, elektronische communicatie, verkeersgegevens, locatiegegevens, spam, beveiliging, bewaartermijnen en bewijsrecht. Duitsland: TTDSG, TKG, UWG, DSGVO, BDSG, Bundesnetzagentur context, Datenschutzaufsicht, verkeersgegevens, locatiegegevens, elektronische Kommunikation en beveiliging. België: Wet elektronische communicatie, AVG uitvoeringswet, Gegevensbeschermingsautoriteit, BIPT context, verkeersgegevens, locatiegegevens, spam en elektronische communicatie. Luxemburg: elektronische communicatie regelgeving, CNPD praktijk, ILR context, AVG uitvoeringswet, verkeersgegevens, locatiegegevens, beveiliging en elektronische communicatie.